Verhalen en dialogen
Een organisatie is naast een verzameling keuzes en verwachtingen, vooral ook een verzameling dialogen. Dat geldt zeker voor kennis- en beleidsorganisaties waar professionals een hoge mate van verwantwoordelijkheid, zelfsturing en vrijheid van communicatie kennen. Professionals gedijen in de speelruimte die ze van hun organisatie krijgen, maar hebben ook behoefte aan kaders om aan de verwachtingen van de organisatie te voldoen. Procedures en al te precieze regels helpen daarbij niet. De professional voelt zich gedisciplineerd en zijn creativiteit en slagkracht zal afnemen. Volgens ons ligt de oplossing in de explicitering van de professionele dialogen binnen een organisatie. Wat bedoelen we daarmee?

Uit onze jarenlange trainings-, coachings- en adviespraktijk is duidelijk geworden dat professionals het lastig vinden om hun dialogen vorm te geven. Dat is niet zo verwonderlijk. Professionals zijn vooral gedreven door hun inhoudelijke kennis, dat verklaart vaak het grote enthousiasme voor hun werk.

Geen concurrentie, maar organisatie van kennis
Wat professionals te weinig beseffen is dat zij omgeven worden door niet-deskundigen, mensen die minder weten, minder diep in de materie zitten, maar waarmee ze toch hebben te maken. We noemen alleen al de relatie adviseur-beslisser die in een hoop professionele organisaties voorkomt. Hoe vaak horen we niet dat het aan kennis bij de top ontbreekt. En hoe vaak hebben we daarop niet gereageerd met de opmerking... dat het in organisaties niet gaat om concurrentie van kennis, maar om organisatie van kennis op basis van gedeelde verwachtingen.

En deze organisatie van kennis raakt aan de wijze waarop organisaties in staat zijn hun professionele dialogen vorm te geven. Deze vormgeving begint met de explicitering van verwachtingen, met het bouwen aan een vocabulaire. De leiding van een organisatie kan van professionals alleen maar helderheid van communicatie verwachten als zij haar eigen verwachtingen en normen helder weet te maken. Deze verheldering begint bij een zogenaamde Corporate Story, we zouden het ook een Shared Narrative kunnen noemen. Overigens is deze verheldering ook broodnodig om de communicatie tussen professionals te bevorderen.

Helderheid geeft energie
Kortom: de expliciete organisatie ontstaat niet door het maken van lijstjes en regeltjes, maar door het consequent benoemen van verwachtingen en normen en door professionals in staat te stellen aan de verwachtingen te voldoen en met deze normen om te kunnen gaan. Krachtige verhalen en bewuste dialogen zijn hierbij essentieel. Door haar helderheid geeft de expliciete organisatie de professional de energie om op een gemotiveerde en creatieve wijze bij te dragen aan de doelstellingen van de organisatie.